نخستین بار نیست که بزرگی از طایفه نغمه سرایان بار سفر می بندد. اولین بار نیست که تاریخ، تنها ماندن اهل هنر با آواهای جاودانی یک ستاره خاموش را به نظاره می نشیند.

  پرویز مشکاتیان، آهنگساز و نوازنده برجسته معاصر جهان را بدرود گفت. اما کمتر کسی باور دارد که او در میان ما نیست. چرا که نغمه های او همچون روحی در کالبد سرد زمانه تا ابد جاری است. مشکاتیان از جمله موفق ترین آهنگسازان معاصر در حوزه موسیقی ملی ماست. کارهای جاودانه ای همچون بیداد و دود عود که حاصل همکاری درخشان اما کوتاه بزرگان موسیقی سرزمین ماست، بهترین گواه این مدعاست. در اثری چون دود عود، همکاری به جای سه استاد برجسته، پرویز مشکاتیان - آهنگساز، کامبیز روشن روان - تنظیم برای ارکستر و محمد رضا شجریان - آواز، به وضوح قابل تشخیص است. اما همکاری گروهی بر مبنای احترام به تخصص افراد، همچون دیگر حوزه های هنری، دیری نپایید. چنانکه به جرات می توان ادعا کرد که در میان آثار استاد شجریان، تا سالها بعد کارهایی به قدرت آثاری که مشکاتیان آهنگسازی کرد، دیده نشد. آلبومهای به مراتب ضعیف تری همچون یاد ایام و سرو چمان شاهد این مدعاست. ضعفی که حتی حضور نامهایی چون جمشید عندلیبی و داریوش پیر نیاکان نیز نتوانست بار چندانی از آن کم کند.

   یکی از مسائل مورد مناقشه در موسیقی ایران، مساله جایگاه خواننده و میزان اهمیتش در شکل دهی کلیت اثر موسیقیه. به طور حتم برای شما هم پیش اومده که با انتشار یک آلبوم جدید موسیقی و دیدن طرح روی جلد و پوستر اون اثر، متوجه چهره زیبای خواننده شده باشین که با بزرگترین سایز ممکن به چاپ رسیده! در حالی که برای پیدا کردن اسم آهنگساز و شاعر باید مدتی اون کاست یا سی دی رو پشت و رو کنین تا شاید اثر کم رنگی با فونت بسیار کوچک و حقیر  پیدا کنین. از نوازنده ها و گروه ضبط و ... هم که ممکنه هیچ اثری نباشه.

    هر بهار، در لحظه تحویل سال همه از صمیم قلب از محوٌل حال و احوال تقاضای بهترین شرایط و بهترین زندگی رو داریم و دست دعای هر ساله ما به آسمانهاست. اما با گذشت چند ماه، معمولا احساس میکنیم که انگار از احسن الحال خیلی فاصله داریم! همینه که سعی می کنیم در بهار بعد، زمان دعای تحویل سال با خلوص بیشتری آرزو هامون رو از خدا تقاضا کنیم! اما فراموش نخواهیم کرد که هیچ حال و احوالی به احسن الحال تبدیل نخواهد شد مگر با تلاش و خواست خود ما. و تا خودمون آستین ها رو بالا نزنیم، محوٌل حال و احوال خیلی کاری به کارمون نداره. امیدوارم در سال پیش رو ، اهالی هنر با تلاش و اراده قوی تری در طلب روزگار بهتر باشن و سال هنری پرباری رو برای جامعه هنری کشور رقم بزنن.

   تقریبا یک ماه از آخرین پست وبلاگ گذشته. یکی از علتهای این تاخیر اینه که تو این یک ماه تقریبا هیچ اتفاق موسیقایی جدیدی رخ نداده که بهانه ای بشه برای نوشتن. از طرفی بسیار گرفتار برنامه ریزی و شروع دوباره تمرین های ارکستر هنگام بودیم. برنامه آینده ارکستر با برنامه های قبل تفاوت های بسیار زیادی خواهد داشت. چه از لحاظ کیفیت اجرا و چه از نظر چارچوب انتخاب رپرتوار. به هر حال اگر کسی از دوستان صاحب نظر انتقادی از رپرتوار کنسرتهای گذشته داره و یا پیشنهادی برای ارتقا کیفیت صدادهی ارکستر به نظرش می رسه٬ الان وقت مطرح کردنشه.

   فرمت ساز بندی و چیدمان نوازنده های ارکستر هم تغییر قابل توجهی نسبت به گذشته خواهد داشت. امیدواریم که فعالیت های ما بهانه ای بشه برای رشد کیفیت کارهای ارکسترال در شهر شیراز و بتونه گوشه ای از نیازهای موسیقایی هنر دوستان سخت گیر رو برطرف کنه. یا لا اقل دستاویزی بشه برای بحث درباره اجراهای موسیقی و مسائل فرهنگی مربوط به اون.

دوست نکته سنجی در مورد مطلب قبلی نکته ظریفی رو یادآوری کرده بودن که نشان از آگاهی ایشون   داره. در مطلب قبلی به اجرای قطعه کلیدر اشاره شده بود و با انتقاد از جمله آقای درویشی که گفته بودن درک این قطعه برای مخاطب عام مشکله٬ آمده بود که : " چرا قطعه ای که برای مخاطب عام ساخته نشده باید برای اونها اجرا بشه." دوست ما به یکی از مطالب قبلی بنده اشاره کرده بودن که : " ارکستر در انتخاب رپرتوار اجرایی کاملا آزاده و کسی نمی تونه بگه چرا این قطعه رو اجرا کردن و یا چرا فلان قطعه رو اجرا نکردن. " نکته بسیار دقیقی است اما یک نکته از دید ایشون مورد توجه قرار نگرفته.

واضحه که هر ارکستری بر اساس سیاست های خودش و یا سفارش ارگان خاصی تصمیم می گیره که چه کاری رو اجرا کنه. اما در اظهار نظر ما٬ به هیچ عنوان محور انتقاد به سمت انتخاب قطعه کلیدر برای اجرای زنده نیست. بلکه محور انتقاد بیشتر به سمت جمله آقای درویشیه که این قطعه رو ویژه مخاطب خاص فرض کردن. این کار ما رو به یاد داستان قدیمی لباس پادشاه میندازه. که لباس پادشاه رو تنها عاقلان می بینند. با این کار٬ ما در پله اول٬ منتقدان اثر رو به عامی بودن متهم می کنیم. که این کار کمی محل انتقاده.

از طرف دیگه ما آقای درویشی رو میشناسیم و احترام زیادی برای شخصیت هنری ایشون قائلیم. آقای درویشی تمام زندگی خودش رو صرف موسیقی کرده. تمام خاک ایران رو برای شناخت موسیقی نواحی زیر پا گذاشته و سرد و گرم بسیار چشیده. برای ما سخته ببینیم به خاطر یک جمله٬ سیل انتقادات از هر طرف و از هر جایگاهی به سمت ایشون روانه می شه. چون اغلب ما دلمون می خواد نام علیزاده و درویشی بدون خدشه باقی بمونه. اما نمیشه از این زاویه دید به همه مسائل نگاه کرد. به همین دلیل سعی میکنیم انتقاد خودمون رو با رعایت جایگاه هنری طرف مقابل و با درک کامل شان هنری ایشون و البته خیلی محترمانه بیان کنیم.

ممنون از توجه شما

کنسرت علیزاده و درویشی با همه شور و اشتیاقی که در میان دوست داران موسیقی ایجاد کرده بود به پایان رسید. اشتیاقی که در اغلب نگاهها٬ پشت درهای تالار وزارت کشور قابل مشاهده بود. همان اشتیاقی که بعد از کنسرت کمتر دیده می شد. اغلب، وقتی خودمون رو برای یک اتفاق فوق العاده آماده می کنیم٬ کمی تو ذوقمون می خوره. احتمالا علتش نگاه ایده آل گرای ما به مسائله. نگاهی که دلش می خواد نام علیزاده همیشه در اوج باشه و هرگز خدشه ای بهش وارد نشه.

در هر صورت ما که عازم تهران هستیم و قطعا در مورد این کنسرت با هم بحث خواهیم کرد.

  هفته گذشته٬ بازار موسیقی کشور به پشتوانه جشنواره موسیقی فجر گرم بود. جای بسی خوشوقتی است که تعدادی از اجراهای برگزیده جشنواره هم به صورت همزمان در شیراز به روی صحنه رفت. اجراهایی که انتخابشون بسیار آگاهانه تر از سالهای گذشته صورت گرفته بود. 

   چیزی در حدود یک هفته از پست قبلی ( بحث سنت در موسیقی ) گذشته و دوستان زیادی در تالار گفتگو و یا همینجا نظرات خودشون رو مطرح کردن. به هر حال خیلی لازمه که در مورد مسائل حوزه موسیقی بحث بشه اما نکته ای هست که  یادآوریش بد نیست و اون مساله " نقد هنری " و تفاوتش با اظهار نظر شخصیه.